ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze Barış Planı’nda ikinci basamak resmen başladı. Gazze için oluşturulan yeni idare yapısının merkezinde yer alan “Gazze Barış Kurulu” ile ilgili detaylar milletlerarası kamuoyunda tartışma yarattı.
Bloomberg, Barış Kurulu üyelik tüzüğünün taslağına dayandırdığı haberinde, şura üyeliği için mali bir kural öngörüldüğünü yazdı. Habere nazaran, davet edilen ülkeler üç yıl mühletle heyette yer alabilecek. Bu mühletin sonunda üyeliğin devam edebilmesi için 1 milyar dolar ödeme yapılması gerekecek.
Taslak tüzükte, Kurul’a katılacak ülkelerin Trump tarafından davet edileceği ve her üyenin bir oy hakkına sahip olacağı tabir edildi. Heyetin başkanlığını Trump’ın üstleneceği, halefini ise yeniden liderin atayacağı kaydedildi.
Barış Kurulu’nun, yılda en az bir kere “başkanın uygun gördüğü vakit ve yerde” oylama toplantıları yapacağı, gündemin de lider onayına tabi olacağı belirtildi. Kurul ayrıca, yürütme kurulu ile birlikte en az üç ayda bir oylama yapılmayan toplantılar gerçekleştirecek. Üyelerin oyu ile kimi üyelerin misyondan alınabilmesi de tüzükte yer alıyor.
İşte sürecin ikinci basamağındaki 6 unsurluk plan:
1-) Gazze Barış Kurulu
Yeni yapılandırmada “Barış Kurulu”, “Barış Kurulu İdare Kurulu” ve “Gazze İdare Kurulu” formunda 3 ana organ bulunuyor.
Gazze Barış Kurulu, İsrail’in Gazze Şeridi’nden çekilmesini tamamlamak ve silahsızlanma düzenlemelerini uygulamak için siyasi ve güvenlik yerini hazırlamayı amaçlayan süreksiz bir heyet olarak tanımlanıyor.
Beyaz Saray açıklamasında Bulgar siyasetçi ve eski BM Orta Doğu Özel Temsilcisi Nickolay Mladenov’un, şuranın Gazze’deki temsilcisi olacağı belirtildi. Mladenov, savaş sonrası Gazze’nin günlük idaresini üstlenecek olan 15 üyeli farklı bir Filistin teknokrat komitesi olan Gazze Ulusal İdare Komitesi’nin başkanlığını da yapacak.
2-) İsrail’in Gazze’den Ek Geri Çekilmesi
İsrail ordusunun Gazze’nin güney ve doğu şeritleri ile kuzeydeki geniş alanlarda devam eden işgalini sonlandırarak ek geri çekilmeler yapması planlanıyor. İsrail ordusu, hala Gazze Şeridi’nin yüzde 50’sinden fazlasını işgal altında tutuyor.
3-) Filistinli Kümelerin Silahsızlandırılması
Hamas sorumluluklarını devretmeye hazır olduğunu açıklarken, silahlı gücünü müdafaa konusundaki tavrını sürdürüyor. Küme, “Filistin devletinin kurulmasını garanti altına alan ve bu hakkı koruyan her türlü teklife açık olduğunu” belirtiyor.
4-) Gazze İdaresi Ulusal Komitesi
15 Filistinli teknokrat üyeden oluşan komitenin, İsrail ordusunun çekildiği bölgelerde sivil işleri ve temel hizmetleri yöneteceği belirtiliyor. BM Güvenlik Konseyi’nin 18 Kasım’da kabul ettiği karar tasarısı, Gazze’de Trump liderliğindeki Gazze Barış Kurulu kontrolünde, bağımsız teknokratlardan oluşan süreksiz bir Filistin hükümeti tarafından yönetilmesini öngörüyor.
5-) Gazze’nin Yine İmarı
İsrail taarruzları sonucu sivil altyapısının yüzde 90’ı tahrip olan Gazze’de geniş çaplı bir imar süreci başlatılması hedefleniyor. BM, bu imarın maliyetini yaklaşık 70 milyar dolar olarak kestirim ediyor.
Yeniden imar gayretleri kapsamında Refah Hudut Kapısı’nın durumu ise belirsizliğini koruyor.
6-) Memleketler arası İstikrar Gücü
ABD, Gazze’de istikrarı sağlamak hedefiyle konuşlandırılacak bir “Uluslararası İstikrar Gücü” oluşturulması için çalışmalarını sürdürüyor. Washington’ın bu gücü oluşturmak üzere en az üç ülkeyle (İtalya, Pakistan, Bangladeş yahut Azerbaycan olduğu sav ediliyor) anlaştığı söz ediliyor. BM Güvenlik Konseyi kararına nazaran, bu gücün 2027 sonuna kadar misyon yapması gerekiyor.
